Hoe wordt Port gemaakt?

Port wordt gemaakt van blauwe druiven uit de Douro-vallei in Portugal. Na de oogst worden de druiven gekneusd en begint de vergisting, waarbij suikers worden omgezet in alcohol. Deze vergisting wordt echter al na een paar dagen gestopt door het toevoegen van wijnalcohol (brandewijn). Hierdoor blijft een deel van de natuurlijke suikers behouden, wat zorgt voor het kenmerkende zoete karakter van Port.

Na de versterking rijpt de wijn verder, afhankelijk van de stijl. Dit kan op grote houten vaten of in roestvrijstaal zijn voor fruitige Ports zoals Ruby, of juist langdurig op kleinere houten vaten voor Tawny Ports, waarbij de wijn meer in contact komt met zuurstof en complexere aroma’s ontwikkelt. Vervolgens wordt de Port geblend en gebotteld.

Waar komt Port vandaan?

Port komt uit Portugal, uit de Douro-vallei in het noorden van het land. De naam 'Port' is afgeleid van de stad Porto, aan de monding van de rivier de Douro. Vanuit deze stad werd de wijn vroeger verscheept naar andere landen. Veel porthuizen zijn nog steeds gevestigd aan de overkant van de rivier, in Vila Nova de Gaia.

Aroma’s en smaken van Port

Port is vaak rijk en fruitig, met aroma’s van rijp rood en zwart fruit, gedroogd fruit, chocolade en specerijen. Bij langer gerijpte stijlen ontwikkelen zich ook aroma’s van noten, karamel en vanille. 

Van welke druivenrassen wordt Port gemaakt? 

 Voor Port worden vooral inheemse Portugese druiven gebruikt. De belangrijkste zijn Touriga Nacional, Touriga Franca, Tinta Roriz (Tempranillo), Tinta Barroca en Tinto Cão. Deze zorgen voor krachtige, complexe en geconcentreerde versterkte wijnen. In de Douro-regio zijn meer dan 80 druivenrassen toegestaan voor Port. In de praktijk wordt Port meestal gemaakt van een blend van meerdere druiven (3 tot 5), afhankelijk van de stijl en het wijnhuis.

Op welke temperatuur drink je Port?

Witte Port: 6–10 °C

Tawny Port: 10–14 °C

Ruby Port: 14–16 °C

Vintage Port: 16–18 °C

Iets koeler zorgt voor meer frisheid en balans, terwijl warmer de alcohol meer naar voren komt. 

Welke typen Port zijn er?

Ruby Port: jonge, fruitige Port met aroma’s van rood en zwart fruit. Rijpt kort op grote vaten of in rvs en is daardoor fris en fruitig van karakter. 

Tawny Port: rijpt langere tijd op kleine houten vaten en komt daardoor meer in contact met zuurstof. Dit zorgt voor een lichtere kleur en smaken van noten, karamel en gedroogd fruit.

Witte Port: gemaakt van witte druiven en varieert van droog tot zoet. Vaak fris en aromatisch, met tonen van citrus, noten en soms honing.

Late Bottled Vintage (LBV): port uit één oogstjaar, die 4 tot 6 jaar op vat rijpt, voordat hij wordt gebotteld. Rijker en complexer dan Ruby, maar toegankelijker dan Vintage Port.

Vintage Port: de meest prestigieuze stijl, gemaakt van de beste druiven uit één uitzonderlijk oogstjaar. Rijpt kort op vat en ontwikkelt zich verder op fles. Krachtig, geconcentreerd met bewaarpotentieel. 

Colheita Port: een Tawny Port uit één oogstjaar, die langdurig op houten vaten rijpt en pas laat gebotteld wordt. Combineert de complexiteit van Tawny met het karakter van een specifiek jaar.

Port & eten: Port is heerlijk bij desserts, chocolade en kazen, of op zichzelf als afsluiter van een diner.

Hoe wordt Sherry gemaakt?

Sherry wordt gemaakt van witte druiven. Eerst wordt witte wijn gemaakt met 12–13% alcohol. Na de vergisting beoordeelt de keldermeester de wijn en bepaalt of deze zich verder ontwikkelt tot een Fino of een Oloroso.

Vervolgens wordt wijnalcohol toegevoegd: tot 15% voor Fino en tot 17% voor Oloroso. Op de Fino’s zal zich een filmlaagje van diverse gistsoorten gaan vormen, de ‘flor’. Deze laag sluit de wijn af van zuurstof, waardoor hij licht van kleur blijft en typische aroma’s ontwikkelt van amandel, gist en appel.

Bij Oloroso vormt zich deze ‘flor’ niet. Hierdoor rijpt de wijn juist in contact met zuurstof (oxidatief). Dit zorgt na verloop van tijd voor een donkerdere, okerkleurige wijn met vollere, nootachtige smaken.

Beide typen sherry worden vervolgens gerijpt in houten vaten volgens het solera-systeem.

Op welke temperatuur drink je Sherry?

Fino/Manzanilla: 7-9 °C
Amontillado/Oloroso  13-15 °C
Pedro Ximénez/Cream: 15 °C

Wat is het Solera-systeem?

 Veel Sherry’s rijpen volgens het solera-systeem, waarbij wijnen uit verschillende oogstjaren met elkaar worden gemengd. De vaten worden op elkaar gestapeld, uit de onderste laag (de ‘solera’) wordt de sherry gehaald die gebotteld moet worden. Deze vaten worden bijgevuld met sherry uit de laag daarboven (de 1ste Criadera). En die vaten worden weer bijgevuld met de laag daarboven (2de Criadera). De bovenste vaten zijn gevuld met de sherry van de laatste oogst.

Waar komt Sherry vandaan?

Sherry komt uit het zuiden van Spanje, uit de streek rond Jerez de la Frontera in Andalusië. Alleen wijnen die in dit gebied worden gemaakt volgens de officiële regels van de appellatie Jerez-Xérès-Sherry mogen de naam Sherry dragen.

Van welke druivenrassen wordt Sherry gemaakt?

Afhankelijk van het type wordt Sherry gemaakt van de druivenrassen Palomino Fino, Pedro Ximénez en Moscatel. Deze druiven geven uiteenlopende stijlen, van droog en verfijnd tot rijk en zoet.

Welke typen Sherry zijn er?

Er zijn verschillende typen Sherry, elk met een eigen stijl. Sherry’s zijn er van beendroog tot mierzoet. Een Fino is droog, licht en fris (een Manzanilla is een type Fino uit de plaats Sanlúcar de Barrameda.) Een Amontillado heeft onder flor gerijpt, maar deze laag is tijdens het proces verdwenen. Daardoor is er toch wat zuurstof bij de wijn gekomen, waardoor de kleur én smaak is veranderd. (amberkleurig, droog van smaak. Met tonen van noten, aangevuld met hints van karamel en een vleugje kruiden. In de smaak licht ziltig. )

Een Palo Cortado, een unieke stijl van sherry die begint als een Fino of Amontillado en verder rijpt zonder flor zoals bij een Oloroso. Hierdoor wordt Palo Cortado donkerder van kleur en krijgt de wijn een complexe mix van Amontillado (het ziltige en scherpe) en de diepte van Oloroso​ (het rijke en nootachtige).

Een Oloroso (gerijpt mét zuurstof) is krachtig, vol en rijk van smaak en heeft een okerkleur. Vaak met aroma’s van gedroogd fruit, noten, pruimen en rozijnen. Daarnaast zijn er zoetere stijlen zoals Cream en Pedro Ximénez (PX), die bekend staan om hun intense, zoete karakter.